Wie mag niet gelaserd worden? Contra-indicaties bij laser en licht
Niet elke huid en niet elke gezondheidssituatie verdraagt een behandeling met laser, licht of radiofrequentie. Deze pagina legt de belangrijkste contra-indicaties uit: zwangerschap en borstvoeding, fotosensibiliserende medicijnen, isotretinoïne, bloedverdunners, huidaandoeningen, herpes, moedervlekken, epilepsie, pacemaker, metalen implantaten, tatoeages, neiging tot keloïdvorming, een pas gebruinde huid en minimumleeftijd.
U leest wanneer er alleen wordt uitgesteld, wanneer onderzoek door een arts nodig is en waarin lasers zoals de DEWEON 4LD of de FRACO CO2 XL, lichtsystemen zoals de DERMAFORCE BBL PRO en RF-microneedling met de EUPHEUS M8 verschillen. De antwoorden vervangen geen intakegesprek. Ze laten zien welke vragen daar gesteld moeten worden.
Welke gezondheidsvragen moet een salon stellen vóór de eerste laserbehandeling?
Vóór de eerste sessie wordt gevraagd naar zwangerschap, medicijnen, huidaandoeningen, herpes, neiging tot littekenvorming, implantaten, epilepsie, zon in de afgelopen weken en eerdere reacties op laser of licht. Daarbij zijn er twee groepen: bij absolute contra-indicaties wordt helemaal niet behandeld, bij relatieve wordt de behandeling uitgesteld, wordt de zone overgeslagen of wordt pas na overleg met een arts behandeld. De vragenlijst wordt ondertekend en vóór elke volgende sessie kort bijgewerkt, want medicijnen en bruining veranderen in de loop van een reeks.
In het klantenbeheer van de DEWEON 4LD legt u klantgegevens en behandelde zones vast. De Skin Analyzer Pro documenteert daarnaast pigment, roodheid en poriën in beeld. Een beoordeling door een arts vervangt hij niet.
Laser, BBL of RF-microneedling tijdens zwangerschap en borstvoeding: wat is taboe en wat moet wachten?
Tijdens de zwangerschap worden geen laser, geen breedbandlicht en geen RF-microneedling toegepast; in de borstvoedingsperiode wachten de meesten eveneens of behandelen ze pas na overleg met een arts. Schade voor het kind is niet aangetoond, maar studies ontbreken, en voor een behandeling op eigen wens neemt niemand een onduidelijk risico. Daar komt bij: hormonen veranderen de haargroei en de pigmentvorming, de huid reageert sneller met vlekken en het resultaat is minder goed te voorspellen. Verdovende crèmes, zoals die gebruikelijk zijn vóór naalden en ablatieve lasers, zijn in deze periode een onderwerp voor de arts of de verloskundige.
Dat geldt voor ontharing met de DEWEON 4LD net zo goed als voor huidbehandelingen met de FRACO CO2 XL of de EUPHEUS M8. Een begonnen reeks wordt gepauzeerd en later voortgezet; de sessies tot dan toe zijn niet verloren.
Welke medicijnen maken de huid lichtgevoelig en pleiten tegen een laserbehandeling?
Onder andere bepaalde antibiotica, sint-janskruid, sommige plasmiddelen, retinoïden en een aantal pijnstillers en reumamiddelen kunnen de huid lichtgevoelig maken. Onder invloed van zulke werkzame stoffen reageert de huid sterker op licht dan verwacht: met roodheid, blaren of vlekken. Of uw medicijn daartoe behoort, staat in de bijsluiter, en hoe lang er na het stoppen wordt gewacht, bepaalt de arts. Stop nooit op eigen initiatief met een medicijn vanwege een laserafspraak.
Dat is vooral belangrijk bij systemen met zichtbaar licht zoals de DERMAFORCE BBL PRO met 400 tot 800 nm, maar het geldt ook voor lasers voor ontharing zoals de DEWEON 4LD. Noem in het intakegesprek alle preparaten, ook plantaardige middelen en crèmes met vitamine A-zuur.
Hoe lang moet er na isotretinoïne worden gewacht met een laserbehandeling?
Als voorzichtige richtwaarde geldt ongeveer 6 maanden na het einde van het gebruik; de beslissing neemt de behandelend arts. Isotretinoïne tegen acne maakt de huid dunner, droger en gevoeliger, en de wondgenezing kan veranderd zijn. Kritiek zijn daarom vooral methoden die de huid verwonden: de ablatieve fractionele CO2-laser FRACO CO2 XL en RF-microneedling met de EUPHEUS M8. Voor oppervlakkige behandelingen en ontharing worden soms kortere wachttijden besproken; ook dat is een beslissing van de arts per individueel geval.
Voor acnelittekens betekent dat: eerst de acne volledig behandelen, dan wachten, dan de littekens aanpakken. De wachttijd is te benutten voor advies, huidanalyse en het behandelplan.
Kunt u ondanks bloedverdunners een laserbehandeling of RF-microneedling laten doen?
Bij behandelingen zonder huidverwonding is dat vaak mogelijk, bij naalden en ablatieve lasers is vooraf toestemming van een arts nodig. Bloedverdunnende medicijnen verlengen bloedingen en bevorderen blauwe plekken. Bij ontharing met de DEWEON 4LD blijft het huidoppervlak gesloten; meer dan af en toe een kleine bloeduitstorting komt zelden voor. Bij RF-microneedling met de EUPHEUS M8 dringen de naalden, afhankelijk van de instelling, tot 7 mm diep door, en de FRACO CO2 XL verwijdert weefsel: hier kunnen bloedingen, bloeduitstortingen en een langer herstel volgen.
Het medicijn wordt nooit op eigen initiatief gestopt voor een cosmetische behandeling. Of er gepauzeerd mag worden, beslist uitsluitend de arts die het heeft voorgeschreven.
Mag er gelaserd worden bij atopisch eczeem, psoriasis of vitiligo?
Op acuut aangedane plekken wordt niet behandeld; op rustige, gezonde huid is het na beoordeling door een arts vaak mogelijk. Bij atopisch eczeem is de huidbarrière verstoord en kan warmte een opvlamming versterken. Psoriasis en vitiligo kunnen door huidprikkels opnieuw optreden op plekken die tot dan toe vrij waren; deskundigen noemen dat het Koebner-fenomeen. Daarom hoort de beslissing bij de dermatoloog die uw ziekteverloop kent.
Als er wordt behandeld, dan in een stabiele fase, met een proefplek en voorzichtige energie. Bij ontharing met de DEWEON 4LD beschermt de saffierkoeling de opperhuid; aangedane gebieden worden toch overgeslagen. Methoden met huidverwonding zoals de FRACO CO2 XL prikkelen sterker en komen bij deze aandoeningen alleen met bijzondere terughoudendheid in aanmerking.
Mag er gelaserd worden bij herpes en wanneer is profylaxe zinvol?
Bij actieve herpes in het behandelgebied wordt niet gelaserd; de afspraak wordt uitgesteld tot alles genezen is. Warmte en huidprikkeling kunnen het virus activeren, en op pas behandelde huid kan een uitbraak zich over een groot oppervlak uitbreiden. Wie regelmatig een koortslip heeft, zegt dat in het intakegesprek, ook als er op dat moment niets te zien is. Vóór intensieve behandelingen rond de mond kan de arts preventief een antiviraal middel voorschrijven.
Dat betreft vooral resurfacing met de FRACO CO2 XL, maar ook RF-microneedling met de EUPHEUS M8 en ontharing van de bovenlip met de DEWEON 4LD. In de intieme zone geldt bij genitale herpes hetzelfde.
Waarom mogen moedervlekken en opvallende huidplekken niet gewoon worden meegelaserd?
Moedervlekken worden overgeslagen, omdat hun dichte pigment de energie sterk opneemt en omdat een laser hun uiterlijk kan veranderen. Het eerste leidt tot brandwonden, het tweede bemoeilijkt later de beoordeling of een plek onschuldig is. Bij ontharing met de DEWEON 4LD of de AlexDUAL UFO worden moedervlekken daarom afgedekt of wordt eromheen gewerkt. Een donkere vlek die nieuw is, groeit, er onregelmatig uitziet, jeukt of bloedt, hoort vóór elke behandeling bij de dermatoloog.
Dat geldt in het bijzonder voor pigmentbehandelingen met de PICOLO XL: er wordt alleen verwijderd wat vooraf door een arts als goedaardig is beoordeeld. Een salon stelt geen diagnose en behandelt bij twijfel niet.
Mag u bij epilepsie een laser- of lichtbehandeling laten doen?
Epilepsie sluit een behandeling niet principieel uit, maar die hoort vooraf met de behandelend neuroloog te worden besproken. Slechts een klein deel van de mensen met epilepsie reageert op lichtprikkels, en doorslaggevend is hoe stabiel de aandoening is ingesteld. Tijdens de behandeling zijn de ogen afgedekt met een lichtdichte beschermbril; toch kunnen felle flitsen, spanning en pijn belastend zijn. Sommige medicijnen tegen epilepsie maken de huid bovendien lichtgevoelig.
Het duidelijkst zijn de flitsen bij zichtbaar breedbandlicht zoals bij de DERMAFORCE BBL PRO. RF-microneedling met de EUPHEUS M8 werkt zonder licht; ook hier beslist de arts. Is er toestemming, dan hoort het team te weten wat er bij een aanval moet gebeuren.
Is RF-microneedling mogelijk met een pacemaker of geïmplanteerde defibrillator?
Nee, met een pacemaker, een geïmplanteerde defibrillator of andere elektronische implantaten wordt geen RF-microneedling uitgevoerd. Radiofrequentie is hoogfrequente wisselstroom die in het weefsel warmte opwekt, en elektromagnetische velden kunnen de elektronica van een implantaat verstoren. Dat geldt ook wanneer alleen het gezicht wordt behandeld. De EUPHEUS M8 werkt bipolair met 4 MHz, de stroom loopt dus alleen tussen de naalden; toch blijft een pacemaker een uitsluitingsgrond. Hetzelfde geldt voor de EUPHEUS V.
Laserapparaten zoals de TULIX werken met licht en leiden geen stroom door het weefsel. Of zo'n behandeling voor u in aanmerking komt, bespreekt u met uw cardioloog.
Mag er met radiofrequentie worden behandeld boven metalen implantaten, tandimplantaten of piercings?
Direct boven metaal in het behandelgebied wordt in de regel niet met radiofrequentie behandeld. Metaal geleidt stroom en warmte anders dan weefsel; in de omgeving van platen, schroeven of gewrichtsprothesen kan de energie zich ongecontroleerd verdelen. Piercings worden vooraf verwijderd. Tandimplantaten, kronen en vaste beugels zijn een punt voor het intakegesprek: boven de kaak wordt minder diep en voorzichtiger gewerkt of wordt de zone overgeslagen. Bij een koperspiraal wordt vóór behandelingen van de onderbuik navraag gedaan bij een arts.
Bij de EUPHEUS M8 loopt de energie bipolair tussen de naalden, bij de EUPHEUS V zijn de naalden bovendien geïsoleerd. De regel blijft niettemin gelden. Laserlicht zoals bij de TULIX bereikt diepliggende implantaten niet.
Tattoo of permanente make-up in het behandelgebied: welke laser- en lichtbehandelingen vallen daar af?
Boven tatoeages en permanente make-up vallen alle behandelingen af die zich met licht op kleurstof richten: laserontharing, breedbandlicht en pigmentlasers, tenzij het motief gericht moet worden verwijderd. De kleurpigmenten nemen de energie veel sterker op dan haar of huidpigment. Het gevolg kunnen brandwonden, blaren en littekens zijn; het motief kan vervagen, vlekkerig worden of van kleur veranderen. Dat geldt ook voor lichte kleuren en voor permanente make-up op wenkbrauwen, oogleden en lippen. Gebruikelijk is een afstand van ongeveer 2 tot 3 cm rondom het motief; bovendien wordt het met een lichte kleur afgedekt.
Bij ontharing met de DEWEON 4LD of de AlexDUAL UFO worden de grote spots daarom bewust op afstand geplaatst. Bij de lichtbehandeling van het gezicht met de DERMAFORCE BBL PRO blijven gepigmenteerde wenkbrauwen en lipcontouren uitgespaard.
Mag er gelaserd worden bij aanleg voor keloïden of verdikte littekens?
Bij bekende aanleg voor keloïden zijn alle methoden die de huid verwonden alleen na beoordeling door een arts mogelijk en worden ze vaak helemaal vermeden. Een keloïd ontstaat wanneer de huid na een verwonding te veel littekenweefsel vormt. Ablatieve lasers zoals de FRACO CO2 XL en de naalden bij RF-microneedling met de EUPHEUS M8 brengen gericht kleine verwondingen aan en kunnen precies die reactie uitlokken. Ook tatoeageverwijdering behoort tot de behandelingen met een verhoogd risico.
Bij ontharing blijft het huidoppervlak gesloten en is het risico duidelijk kleiner. Toch begint men met een proefplek en wacht men de reactie af. Vraag in het intakegesprek naar eerdere littekens op oorlellen, borst en schouders; daar komen keloïden het vaakst voor.
Zonnebrand of pas gebruinde huid: wanneer is de huid weer klaar voor laser, licht of radiofrequentie?
Na zonnebaden of de zonnebank wacht u gewoonlijk 2 tot 4 weken, vóór lichtbehandelingen eerder 4 weken, en na een zonnebrand zo lang tot de huid volledig genezen is. Een pas gebruinde huid betekent actief melanine in de opperhuid. Laser en licht die zich op pigment richten, treffen dan niet alleen het haar of de vlek, maar ook de huid erboven: brandwonden en pigmentverschuivingen worden waarschijnlijker. Zelfbruiner kleurt de hoornlaag en stoort net zo goed.
Dat geldt voor ontharing met de DEWEON 4LD en in het bijzonder voor lichtbehandelingen met de DERMAFORCE BBL PRO. RF-microneedling met de EUPHEUS M8 werkt onafhankelijk van het pigment, maar een zonnebrand is ook hier een reden om de afspraak uit te stellen.
Vanaf welke leeftijd mag u zich laten laseren en wat geldt voor minderjarigen?
De meeste salons en praktijken behandelen vanaf 18 jaar, minderjarigen alleen met schriftelijke toestemming van de ouders en vaak pas na overleg met een arts. Een vaste medische leeftijdsgrens bestaat niet; de voorschriften verschillen per land. Vakinhoudelijk pleit er in de puberteit veel voor geduld: de haargroei is hormonaal nog niet afgerond, er komen nieuwe haren bij, en een vroege reeks vraagt later vaak om onderhoudsbehandelingen. Tatoeageverwijdering en ablatieve behandelingen zijn bij jongeren een beslissing van de arts.
Hebben jongeren veel last van sterke haargroei, dan loont het om eerst naar mogelijke hormonale oorzaken te kijken. Daarna kan ontharing met de DEWEON 4LD zinvol zijn, begonnen met lage energie en nauwlettend begeleid.