کک و مک زمینه ارثی دارد و بی‌خطر است. بسیاری آن را دوست دارند و برخی دیگر رنگ پوست یکدست‌تری می‌خواهند. در این صفحه می‌خوانید که کک و مک چگونه ایجاد میشود، چطور آن را از لکهای پیری و ملاسما تشخیص دهید، کدام فناوری آن را برطرف میکند یا فقط روشنتر میکند و چرا بدون محافظت در برابر آفتاب دوباره بازمی‌گردد.
از میان راهکارهای SIACSKIN با DERMAFORCE BBL PRO برای کل سطح، لیزر پیکوثانیه PICOLO XL و لیزرهای Q-Switch مدل PICOLO L و PICOLO S برای دانههای تکی کک و مک و نیز TULIX غیرتخریبی آشنا می‌شوید. به‌علاوه: تعداد جلسات، ترمیم و عوارض احتمالی.
کک و مک چیست و چرا بعضی افراد کک و مک دارند؟
کک و مک لکهای کوچک، صاف و قهوهای روشنی است که وقتی سلولهای رنگدانهساز پوست در برابر اشعه UV با تولید ملانین بسیار زیاد واکنش نشان میدهند، پدید میآید. استعداد آن ارثی است و بیشتر در پوست روشن و در افراد با موهای بلوند یا قرمز دیده میشود. در این حالت تعداد سلولهای رنگدانهساز بیشتر نیست، بلکه فقط فعالتر کار میکنند. به همین دلیل کک و مک معمولاً از همان کودکی ظاهر میشود، در تابستان تیرهتر و در زمستان کمرنگ میشود. نام تخصصی آن افلید است.
چون رنگدانه در اپیدرم قرار دارد، کک و مک به نور و لیزر خوب پاسخ میدهد. در SIACSKIN برای این منظور DERMAFORCE BBL PRO برای کل سطح و PICOLO XL با 532 nm برای دانههای تکی کک و مک مطرح هستند.
کک و مک یا لک پیری: تفاوت آنها را چگونه تشخیص دهم؟
کک و مک کوچک و پرتعداد است و با فصل تغییر میکند، اما لکهای پیری بزرگترند، تکتک و با مرز مشخص دیده میشوند و در تمام سال یکسان میمانند. اندازه کک و مک معمولاً 1 تا 3 mm است، از همان کودکی ظاهر میشود و روی بینی، گونهها، شانهها و بازوها قرار دارد. لکهای پیری تازه پس از سالها تابش آفتاب و معمولاً از میانسالی به بعد پدید میآیند و اغلب تیرهترند. معنای این تفاوت برای درمان این است که کک و مک را بیشتر در کل سطح درمان میکنند و لکهای پیری را اغلب تکتک.
دستگاه Skin Analyzer Pro از پوست زیر نور سفید، UV و نور پلاریزه تصویر میگیرد و رنگدانه را با هوش مصنوعی ارزیابی میکند. این کار جای تشخیص پزشک را نمیگیرد. برای کل سطح DERMAFORCE BBL PRO و برای لکهای تکی PICOLO L با 532 nm مناسب است.
کک و مک یا ملاسما: چرا تشخیص این دو پیش از درمان مهم است؟
این تشخیص مهم است، چون کک و مک پالسهای کوتاه و قوی را خوب تحمل میکند، اما ملاسما به همان درمان اغلب با لکهای تیرهتر واکنش نشان میدهد. کک و مک به شکل نقطههای کوچک و پرتعداد با مرز واضح است که معمولاً از کودکی وجود دارند. ملاسما بهصورت سطوح بزرگتر و قهوهایرنگ با مرز نامشخص دیده میشود، معمولاً بهطور قرینه روی پیشانی، گونهها و پشت لب، و با هورمونها، نور و گرما ارتباط دارد. اگر هر دو همزمان وجود داشته باشند، درمان بر اساس ملاسما تنظیم میشود: انرژی پایین، چند جلسه و محافظت سختگیرانه در برابر آفتاب.
دستگاه Skin Analyzer Pro از پوست زیر نور سفید، نور UV و نور پلاریزه تصویر میگیرد و زیر نور UV رنگدانه لایههای عمقیتر را نیز نمایان میکند. SIACSKIN برای ملاسما TULIX غیرتخریبی با 1927 nm و برای مواردی که فقط کک و مک روی پوست روشن وجود دارد DERMAFORCE BBL PRO را عرضه میکند.
مؤثرترین گزینهها لیزرهای رنگدانه با پالس بسیار کوتاه و طول موج 532 nm هستند، یعنی لیزرهای پیکوثانیه و لیزرهای Q-Switch. نور سبز 532 nm بهشدت توسط ملانین جذب میشود و تقریباً عمیقتر از اپیدرم نفوذ نمیکند، یعنی درست همانجایی که رنگدانه کک و مک قرار دارد. پالس کوتاه رنگدانه را خرد میکند، بیآنکه بافت اطراف را زیاد گرم کند. این روش روی پوست روشن خوب جواب میدهد. در تیپهای پوستی تیرهتر خطر تغییرات رنگدانهای بیشتر میشود و در آنها انرژی با احتیاط بیشتری تنظیم میشود.
PICOLO XL بهعنوان لیزر پیکوثانیه با 280 ps کار میکند و 532 nm را با اندازه اسپات 2 تا 10 mm ارائه میدهد. PICOLO L و PICOLO S لیزرهای Q-Switch در محدوده نانوثانیه هستند که آنها نیز 532 nm دارند و برای اختلالات رنگدانهای سطحی در نظر گرفته شدهاند.
BBL یا لیزر: برای کک و مک ریز و پرتعداد صورت کدام مناسب است؟
برای کک و مک ریز و پرتعداد در کل سطح، درمان با نور معمولاً مناسب‌تر است و برای چند دانه پررنگ، لیزر. با نور پهن‌باند بینی، گونهها و پیشانی را در یک مرحله درمان می‌کنید. ظاهر پوست در مجموع یکدست‌تر میشود و قرمزی‌ها نیز همزمان هدف قرار می‌گیرند. لیزر کردن صدها دانه کک و مک بهصورت نقطه‌به‌نقطه وقت‌گیر است و ممکن است ظاهری لکه‌لکه ایجاد کند. لیزر توانایی خود را در دانههای تکی و تیره و در باقی‌مانده‌های پس از دوره درمان با نور نشان میدهد.
DERMAFORCE BBL PRO لیزر نیست، بلکه نور پهن‌باند (BroadBand Light) با 400 تا 800 nm، 9 فیلتر و پنجره‌های نوری 45 × 15 mm و 30 × 12 mm است که برای تیپهای پوستی I تا IV در نظر گرفته شده است. باقی‌مانده‌ها را میتوان با 532 nm در PICOLO XL درمان تکمیلی کرد.
با لیزر رنگدانه معمولاً 1 تا 3 جلسه کافی است و در دوره درمان با نور 3 تا 5 جلسه رایج است. فاصله جلسات در لیزر حدود 4 هفته و در نور 3 تا 4 هفته است. اپیدرم همین مدت زمان نیاز دارد تا نوسازی شود و رنگدانه جداشده را دفع کند و تازه پس از آن میتوان نتیجه را ارزیابی کرد. دانههای تیره سریع‌تر از دانههای کمرنگ پاسخ میدهند، چون انرژی بیشتری جذب میکنند. از آنجا که زمینه ارثی باقی می‌ماند، بسیاری 1 تا 2 جلسه یادآور در سال در نظر می‌گیرند، ترجیحاً در پاییز یا زمستان.
با DERMAFORCE BBL PRO هر جلسه بسته به ناحیه 15 تا 30 دقیقه طول میکشد. دانههای تکی کک و مک را با PICOLO XL یا PICOLO L بهصورت نقطهای و دقیق درمان می‌کنید.
درمان کوتاه و بهخوبی قابل تحمل است: هر پالس مانند فرورفتن یک سوزن ریز و داغ یا ضربه یک کش لاستیکی حس میشود. ابتدا پوست پاکسازی، تیپ پوستی تعیین و از وضعیت اولیه عکس گرفته میشود. پس از زدن عینک محافظ یک پالس آزمایشی زده میشود و سپس ناحیه پالسبهپالس پوشش داده میشود. دانههایی که درست هدف گرفته شدهاند بلافاصله کمی تیرهتر یا اندکی خاکستری میشوند و پوست اطراف قرمز میشود. در پایان پوست خنک میشود و ضدآفتاب زده میشود. کرم بیحسی بهندرت لازم است.
در PICOLO XL هوش مصنوعی داخلی دستگاه پارامترها را با تیپ پوستی و ناحیه درمان تطبیق میدهد و تنظیم دقیق بهصورت دستی انجام میشود. هوای سرد KYROMASTER که پیش از پالسها، در حین آنها و پس از آنها پوست را خنک میکند، راحتی بیشتری به همراه دارد.
پوست بعد از لیزر کک و مک چه شکلی میشود و دوره ترمیم چقدر طول میکشد؟
دانههای کک و مک درمانشده ابتدا تیرهتر میشوند، دلمههای ریزی تشکیل میدهند و در صورت پس از حدود 5 تا 10 روز جدا میشوند. بلافاصله پس از پالسها پوست قرمز است و گرم حس میشود، شبیه حالتی که پس از ماندن زیاد زیر آفتاب پیش میآید. در روزهای بعد صورت بیش از قبل خالخالی به نظر میرسد، چون رنگدانه هدفگرفتهشده به سطح پوست میآید. زیر این دلمهها ابتدا پوستی صورتی نمایان میشود که طی چند هفته با پوست اطراف همرنگ میشود. شستوشوی ملایم، رطوبترسانی فراوان، نخاراندن، لایهبرداری نکردن و استفاده روزانه از ضدآفتاب با SPF 50 اهمیت دارد.
پس از یک جلسه با DERMAFORCE BBL PRO قرمزی معمولاً ظرف چند ساعت برطرف میشود. پس از لیزر نقطهای با PICOLO XL ممکن است محل درمان 1 تا 2 روز کمی متورم باشد. مراحل مراقبت را بهتفکیک در راهنمای مراقبت پس از درمان SIACSKIN مییابید.
آیا کک و مک بعد از لیزر برمی‌گردد و ماندگاری نتیجه چقدر است؟
بله، کک و مک ممکن است برگردد، اغلب از همان تابستان بعد، اگر پوست بدون محافظت در معرض آفتاب قرار بگیرد. درمان رنگدانه موجود را از بین می‌برد، اما استعداد ارثی سلولهای رنگدانهساز باقی می‌ماند. به همین دلیل مدت یکدست ماندن پوست را محافظت در برابر آفتاب تعیین میکند: ضدآفتاب با SPF 50 برای صورت بهصورت روزانه، کلاه یا سایه در ساعات میانی روز و پرهیز از سولاریوم. کسی که به این موارد پایبند بماند، معمولاً نتیجه را بهطور محسوسی طولانی‌تر حفظ میکند و دانههای کک و مک در این صورت اغلب روشنتر و با تعداد کمتر برمی‌گردند. بدون محافظت ممکن است نتیجه پس از یک فصل از دست برود.
برای جلسات یادآور DERMAFORCE BBL PRO مناسب است، چون هر جلسه فقط 15 تا 30 دقیقه طول میکشد و دوره نقاهت طولانی ندارد. در مجموعه محصولات مراقبتی SIACSKIN، Suncream Sensitiv SPF50 بخشی از مراقبت روزانه پس از درمان است.
آیا میتوان کک و مک شانهها، بازوها و دکلته را برطرف کرد؟
بله، کک و مک بدن را نیز میتوان روشنتر کرد، اما پوست این نواحی به تنظیمات محتاطانهتری نیاز دارد و کندتر از صورت ترمیم میشود. روی شانهها و پشت پس از آفتابسوختگی اغلب لکهای بزرگتر و ستارهایشکل دیده میشود که در اصطلاح تخصصی لکهای آفتاب نام دارند، در زمستان کمرنگ نمیشوند و به بیش از یک جلسه نیاز دارند. پوست دکلته نازک است و انرژی بیش از حد را بهسختی تحمل میکند. دانههای تیرهشده در بدن معمولاً تازه پس از 2 تا 3 هفته جدا میشوند. چون این نواحی در تابستان نور زیادی دریافت میکنند، زمان مناسب درمان پاییز و زمستان است.
برای سطوح بزرگ، DERMAFORCE BBL PRO پنجره نوری 45 × 15 mm دارد. در لکهای ریز و پرتعداد و پوست کدر، TULIX با 1927 nm یک گزینه جایگزین است و آسیبهای ناشی از آفتاب و اختلالات رنگدانهای در فهرست کاربردهای آن آمده است.
لیزر کک و مک در پوست‌های بسیار روشن چه عوارضی دارد؟
در پوست بسیار روشن خطر کم است، اما قرمزی، تورم و دلمه بهصورت گذرا، در مواردی تاول‌های ریز یا خون‌ریزی‌های نقطهای و بهندرت لکهای روشن یا تیره در نواحی درمانشده ممکن است. تیپهای پوستی I و II ملانین کمی دارند و به همین دلیل انرژی بیشتر به دانههای کک و مک میرسد. مشکلات معمولاً به‌دلیل انرژی بیش از حد، برنزگی تازه یا آفتاب در هفته‌های پس از درمان پیش میآید. اسکار بسیار نادر است. نواحی روشن‌شده کندتر از نواحی تیره به حالت عادی برمی‌گردند. یک نقطه آزمایشی نشان میدهد که پوست چگونه واکنش نشان میدهد. لک‌هایی که ظاهر نامنظم دارند، بزرگ میشوند یا تغییر میکنند، باید پیش از درمان توسط متخصص پوست بررسی شوند.
در PICOLO XL انرژی از 100 mJ به بالا قابل تنظیم است. DERMAFORCE BBL PRO به سنسور تماس با پوست و سیستم خنک‌کننده تماسی سافایر مجهز است.
آیا میتوان کک و مک را به‌جای رفع کامل، فقط روشنتر کرد؟
بله، کسی که می‌خواهد کک و مک خود را نگه دارد اما آن را کم‌رنگ‌تر کند، درمانی ملایم با انرژی پایین در کل سطح را انتخاب میکند. به‌جای اینکه هر دانه بهطور هدفمند برداشته شود، اپیدرم در مجموع نوسازی میشود. دانههای کک و مک روشنتر میشوند و تضاد کمتری با پوست دارند، رنگ پوست یکدست‌تر به نظر میرسد و چهره حالت خاص خود را حفظ میکند. معمولاً 3 تا 5 جلسه با فاصله حدود 4 هفته انجام میشود. هدف باید پیش از جلسه اول به‌روشنی مشخص شده باشد تا رنگدانه بیش از حد دلخواه برداشته نشود.
TULIX بهصورت غیرتخریبی کار میکند: طول موج 1927 nm تولیوم آن در اپیدرم اثر میکند و ریزناحیه‌های ظریفی ایجاد میکند که از طریق آنها رنگدانه همراه با نوسازی پوست دفع میشود. دوره نقاهت کوتاه است و پوست چند روز پوسته‌ریزی ظریفی دارد.
آیا کرم، آب‌لیمو یا لایهبرداری برای رفع کک و مک مؤثر است؟
کرم‌ها می‌توانند کک و مک را طی چند ماه کمی روشنتر کنند، اما درمان‌های خانگی مانند آب‌لیمو فایده کمی دارند و پوست را تحریک میکنند. مواد مؤثری مانند ویتامین C، نیاسینامید، آزلائیک اسید یا رتینوئیدها تولید رنگدانه را کند میکنند و نوسازی پوست را سرعت می‌بخشند. این کار تضاد رنگ را کمتر میکند، اما کک و مک را از بین نمی‌برد. لایهبرداری با اسیدهای میوه بالاترین لایه شاخی را جدا میکند و آن هم فقط کمی روشن‌کننده است. آب‌لیمو علاوه بر این ممکن است خودش لک به جا بگذارد. بیشترین اثر بدون دستگاه را محافظت پیوسته در برابر آفتاب با ضدآفتاب SPF 50 دارد، چون بدون تحریک UV رنگدانه جدید کمتری ساخته میشود.
کسی که نتیجه بیشتری می‌خواهد، مراقبت پوستی را با درمان با نور ترکیب میکند. DERMAFORCE BBL PRO برای هایپرپیگمانتاسیون و آسیبهای ناشی از آفتاب طراحی شده است. برای مراقبت همراه با درمان، SIACSKIN محصولات Serum Vitamin C و Suncream Sensitiv SPF50 را دارد.
آیا میتوان تاتو کک و مک (Freckle Tattoo) را پاک کرد؟
بله، کک و مکی که با تاتو یا آرایش دائم ایجاد شده است معمولاً با لیزر رنگدانه پاک یا بهطور محسوسی روشنتر میشود، اما مانند تاتو رفتار میکند و نه مانند کک و مک طبیعی. رنگ‌های قهوهای اغلب اکسید آهن دارند که زیر پالس لیزر ممکن است بلافاصله تیره یا خاکستری شود. به همین دلیل درمان با یک نقطه آزمایشی در جایی کم‌دید آغاز میشود که چند هفته زیر نظر گرفته میشود. چون رنگ کمی در عمق کم پوست قرار دارد، معمولاً 2 تا 4 جلسه با فاصله 6 تا 8 هفته کافی است. درمان با نور برای این کار مناسب نیست.
PICOLO XL رنگدانه‌های جوهر را با 280 ps تجزیه میکند و از جمله 532 nm و 1064 nm را ارائه میدهد. PICOLO L بهعنوان لیزر Q-Switch با 1064 nm و 532 nm کار میکند.
یک سالن زیبایی برای درمان کک و مک به چه دستگاهی نیاز دارد؟
برای بیشتر مراجعان، یک درمان با نور برای کل سطح و یک لیزر رنگدانه با پالس کوتاه برای دانههای تکی کافی است. کک و مک تقریباً همیشه در تیپهای پوستی روشن دیده میشود و نواحی کاملی را درگیر میکند، به همین دلیل نور پهن‌باند بخش اصلی کار را بر عهده دارد و قرمزی‌ها و آسیبهای ناشی از آفتاب را نیز همزمان هدف قرار میدهد. لیزر رنگدانه در دانههای تکی تیره و باقی‌مانده‌ها مکمل آن است و خدمات دیگری مانند پاک کردن تاتو و Carbon Peeling را ممکن میکند. اینکه چه کسی مجاز به انجام کدام درمان است، بسته به کشور مقررات متفاوتی دارد.
در SIACSKIN این دستگاه‌ها عبارت‌اند از DERMAFORCE BBL PRO برای تیپهای پوستی I تا IV و PICOLO L بهعنوان لیزر Q-Switch یا PICOLO XL بهعنوان لیزر پیکوثانیه. اینکه کدام ترکیب برای مرکز شما مناسب است، در مشاوره رایگان مشخص میشود.
